لایو ۲ روزه اثر با درنا شریفی

از سردرگمی و روزمرگی تا رضایت عمیق در زندگی

ترس از آمپول در کودکان؛ راهکارهایی برای قبل و حین تزریق!

سرفصل‌های این مقاله

ترس از آمپول در کودکان یک ترس رایج است (و حتی برای بزرگسالان! خودِ من به شخصه از آمپول نمی‌ترسم اما کمی چندشم می‌شود!).

طبق مطلب منتشر شده در سایت health.choc.org، حدود ۴۰ درصد از کودکان زیر ۱۲ سال و ۲۰ درصد از نوجوانان، به خاطر ترس از سوزن واکنش‌های فیزیکی یا عاطفی دارند.

در ادامه‌ی این مقاله، به دلایل ترس از آمپول در کودکان و راهکارهای مناسب برای هر رده‌ی سنی می‌پردازیم.

ترس از آمپول یا تریپانوفوبیا؛ چه زمانی یک اختلال است؟

علائم تریپانوفوبیا

ترس از آمپول در کودکان یک ترس طبیعی و رایج محسوب می‌شود. اکثر بچه‌ها در برابر آمپول زدن مقاومت می‌کنند، می‌ترسند، جیغ می‌زنند یا فریاد می‌کشند و قشقرق به پا می‌کنند؛ این واکنش‌ها طبیعی است و نام اختلال یا فوبیا روی آن گذاشته نمی‌شود.

تریپانوفوبیا به ترس بسیار شدید از آمپول گفته می‌شود که با واکنش‌های افراطی و علائم جسمی زیادی همراه است؛ به عنوان مثال:

  • واکنش‌های شدید به هنگام دیدنِ آمپول (جیغ زدن شدید و کنترل نشده، حمله‌ی پانیک، قفل شدن بدن، لجبازی زیاد و …)
  • اجتناب شدید از هرگونه مراجعه پزشکی
  • اضطراب بسیار زیاد از چندین روز قبل (با علائمی مثل بی‌خوابی یا بی‌قراری)
  • ناتوانی در آمپول زدن (یعنی ترس به اندازه‌ای شدید است که والدین موفق نمی‌شوند کودک را آرام کنند و نمی‌توانند تزریق را انجام دهند.)
  • ایجاد علائم جسمی مثل تپش قلب، حالت تهوع یا استفراغ
  • علائم عصبی مثل سرگیجه، احساس سبکی سر یا در موارد شدید، غش کردن
  • تعریق بیش از حد یا تنگی نفس

دلایل ترس از آمپول در کودکان

چرا کودکان تا این اندازه از آمپول زدن می‌ترسند؟ رایج‌ترین دلایل ترس از آمپول در کودکان عبارتند از:

  • ترس از درد سوزن
  • داشتن خاطرات یا تجربیات بد از گذشته
  • نداشتن تصور ذهنی (مثلاً در مورد این‌که چه‌قدر قرار است طول بکشد یا دقیقاً چه‌قدر درد دارد.)
  • ناآگاهی در مورد دلیل آمپول زدن یا اتفاقاتی که قرار است بیوفتد.
  • ترس از دیدن آمپول، سر تیز سرنگ و ورود جسم خارجی به بدن
  • دیدن ترس یا گریه‌ی بچه‌های دیگر موقع آمپول زدن
  • دیدنِ ترس و اضطراب در چهره‌ی والدین
  • ترسناک بودن محیط! (مثلاً بداخلاق بودن دکتر یا پرستار و ناآشنا بودن با محیط بیمارستان)

راهکارهایی برای کاهش ترس کودک از آمپول

راهکارهای کاهش ترس از آمپول در کودکان، به دو بخش تقسیم می‌شود؛ راهکارهایی برای قبل از تزریق و راه‌حل‌هایی برای حین تزریق.

1ـ ایجاد آمادگی ذهنی

کاهش ترس کودک از آمپول با کتاب داستان

بخش اول، شامل راهکارهایی است که باید از مدتی قبل و در خانه انجام دهید تا برای کودک آمادگی ذهنی ایجاد کنید. بهترین روش‌ها برای آماده کردن کودک عبارتند از:

1ـ استفاده از کتاب داستان‌های مرتبط

The application of bibliotherapy intervention provided effective evidence of reducing anxiety in preschool children during hospitalisation.”

نتایج نشان می‌دهد که مداخله کتاب‌درمانی شواهد مؤثری برای کاهش اضطراب در کودکان پیش‌دبستانی در طول بستری شدن در بیمارستان ارائه می‌کند. (منبع: globalhealthsciencegroup)

کتاب داستان معجزه می‌کند؛ از قصه به عنوان یک عصای جادویی برای انواع مختلف چالش فرزندپروری کمک بگیرید! وقتی برای کودک داستان‌هایی می‌خوانید که نقش اصلی کتاب در شرایط مشابهی قرار دارد، می‌تواند احساساتش را مدل‌سازی کند و خودش را در شخصیت اصلی ببیند. علاوه بر این، او را با محیط بیمارستان، مراحل پیش‌رو و اتفاقاتی که ممکن است رخ دهد آشنا می‌کند. تعدادی از کتاب‌های مناسب عبارتند از:

  • کتاب پپا واکسن می‌زند؛ نوشته‌ی نویل استلی از نشر سایه گستر
  • کتاب من می‌روم دکتر؛ نوشته‌ی تیری کورتن از نشر پرتقال
  • کتاب واکسن‌ها برای کوچولوها؛ نوشته جان فلورانس و کارا فلورانس از نشر پرستو
  • کتاب باکتری و آنتی‌بیوتیک برای کوچولوها؛ نوشته‌ی جان فلورانس و کارا فلورانس از نشر پرستو
  • کتاب در بیمارستان؛ نوشته‌ی آن سی واردی از نشر قدیانی

2ـ توضیح دادنِ دلیل آمپول زدن با نقاشی

وقتی به زبان کودک و با بازی و نقاشی برای او توضیح می‌دهید که چرا باید آمپول بزند، ترس کودک کم می‌شود و بیش‌تر همکاری می‌کند؛ چون پروسه‌ی ترسناکِ آمپول زدن را می‌تواند کمی خلاقانه‌تر درک کند.

برای این کار می‌توانید از نقاشی کمک بگیرید و داستان‌های ساده و تصویری زیر را روی کاغذ بکشید:

  • نقاشی قلعه و نگهبان‌ها: تصویر یک بدن را روی کاغذ نقاشی کنید و بگویید بدن مثل قلعه است؛ گلبول‌های سفید از قلعه محافظت می‌کنند. گاهی میکروب‌ها وارد بدن می‌شوند و آمپول مثل یک نیروی کمکی یا زره به گلبول‌ها کمک می‌کند تا شکست نخورند.
  • نقاشی میکروب‌های بامزه: میکروب‌ها را به شکل بامزه‌ای نقاشی کنید و بگویید آمپول وارد بدن می‌شود تا با میکروب‌ها مبارزه کند.
  • نقاشی داستانی مرحله به مرحله: در این مدل، می‌توانید بدن را مرحله به مرحله بکشید؛ یعنی ابتدا یک بدن سالم را نقاشی کنید، سپس مرحله‌ای که ویروس‌های بدجنس وارد بدن می‌شوند و گلبول‌های سفید دارند شکست می‌خورند. در مرحله‌ی بعدی دکتر با تجویز آمپول برای بدن نیروی کمکی می‌فرستد و گلبول‌های سفید را نجات می‌دهد.

البته این سه داستان صرفاً مثال هستند؛ شما می‌توانید بر اساس دلیل ترس فرزندتان، نقاشی‌ها و داستان‌های خلاقانه‌ی دیگری بسازید (اجازه دهید کودک درونتان فعال شود و ایده‌هایش را مطرح کند!)

3ـ شبیه‌سازی موقعیت با عروسک‌ها!

معجزه‌ی قصه گفتن با عروسک‌ها برای کاهش ترس از آمپول در کودکان

در این روش، مراحل وارد شدن به بیمارستان، رفتن پیش پزشک و آمپول‌ زدن را با یک نمایش داستانی توضیح دهید؛ برای این کار می‌توانید از عروسک‌ها کمک بگیرید. ترس‌های احتمالی کودک را از زبان عروسک بیان کنید تا کودک متوجه شود افکار و احساساتش تجربه‌های طبیعی هستند؛ سپس، به راهکارهایی بپردازید که عروسک خرگوشی از آن‌ها استفاده می‌کند تا ترسش را کاهش دهد. (همچنین می‌توانید این بازی را به نمایشی دونفره تبدیل کنید و کودک با عروسکش نقش مراجع را بازی کند.)

شبیه‌سازی موقعیت با عروسک‌ها، به کودک فرصت می‌دهد نحوه‌ی واکنش نشان دادن هنگام روبه‌رو شدن با مسئله‌ی حقیقی را تمرین کند. (کلاً بازی درمانی کودکان برای انواع موقعیت‌ها جواب می‌دهد!)

4ـ اجرای مراحل آمپول زدن

مراحل آمپول زدن را در قالب بازی اجرا کنید؛ در این بازی شما می‌توانید نقش پزشک را بر عهده بگیرید و فرزندتان بیمار باشد، سپس نقش‌ها را عوض کنید. دراز کشیدن روی تخت، آماده شدن برای تزریق، پنبه مالیدن روی محل تزریق و صحبت کردن در مورد حس خیسی یا بوی الکل، استفاده از سرنگ اسباب‌بازی و توضیح دادن مراحل آماده کردن آمپول و …

در تمام این مراحل، کمی خلاقیت را چاشنی بازی کنید! مثلاً جایی که سعی می‌کنید با تنفس عمیق خودتان را آرام کنید یا گفتگوهای بامزه‌ای که با آقا (یا خانم) دکتر دارید.

2ـ به رسمیت شناختن ترس کودک

دکتر بکی کندی، روانشناس متخصص در حوزه‌ی کودک و نوجوان، بیان می‌کند ترس در ابتدایی‌ترین سطح خودش، واکنش بدن به تهدید احتمالی است؛ ترس با علائم بدنی مختلفی مثل افزایش ضربان قلب، تنگی قفسه‌ی سینه، پیچ خوردن شکم و … خودش را نشان می‌دهد.

درک این موضوع اهمیت دارد: کودکان ترس‌هایشان را بزرگ نمی‌کنند و برای جلب توجه، آن‌ها را از خودشان نمی‌سازند! آن‌ها احساسات ترسناک و سنگینی را در بدنشان تجربه می‌کنند و به کمک بزرگسالان برای رسیدن به ساحل امنیت نیاز دارند. وظیفه‌ی والد، حذف ترس نیست؛ بلکه به رسمیت شناختن آن و کمک کردن به کودک برای تنظیم احساسات است.

3ـ پریدن در چاله‌ی اضطراب!

اساسِ کمک به تنظیم هیجانات فرزند این عبارت است: احساس تو را می‌بینم و از آن نمی‌ترسم؛ نادیده‌اش هم نمی‌گیرم. بلکه می‌خواهم کنارت باشم تا از این تونل احساسی عبور کنی. در نتیجه، وقتی کودک برای آمپول زدن ترسیده یا مضطرب است، لازم است با او در چاله‌ی اضطرابش بپرید تا نشان دهید چیزی که او تجربه می‌کند برای شما آن‌قدر ترسناک نیست.

وقتی فرزندتان گریه می‌کند و می‌گوید نمی‌خواهد آمپول بزند، با این عبارات می‌توانید به او احساس دیده شدن بدهید:«قیافه‌ی آمپول ترسناک به نظر میاد؛ یه سر سوزنی و بزرگ داره. می‌ترسی که دردناک باشه نه؟ آخ این میتونه یه ترس قلمبه درست کنه!» (البته با چهر‌ه‌ای آرام و لبخندی گرم؛ نه صورتی مضطرب و غم‌زده!)

4ـ گفتگو کردن

گفتگو کردن در مورد ترس کودک

اگر قبلاً تجربه‌هایی داشته‌اید که کودک با گریه‌ و قشقرق زیاد مانع از تزریق آمپول شده است، از راه‌حل گفتگو کردن استفاده کنید. این روش شامل ۶ مرحله است:

مرحله یک

در موقعیتی که کودک آرام است و خوب باهم کنار می‌آیید، با فرزندتان در مورد ترسش حرف بزنید؛ هدف از این کار جمع‌آوری اطلاعات و درک کودک است. می‌توانید با همچین جمله‌ای شروع کنید: «به نظر میاد آمپول زدن خیلی برات سخته؛ از احساساتت موقع دیدن آمپول بهم بگو.»

سپس، جملات کودک را تکرار کنید تا ببینید درست متوجه شده‌اید یا نه؛ به عنوان مثال «خب پس؛ میگی که قیافه‌ی آمپول برات ترسناکه و می‌ترسی نتونی دردش رو تحمل کنی. درسته؟»

مرحله دو

در گام بعدی، تأیید کنید که ترس فرزندتان منطقی است؛ کمک کردن به کودک برای این‌که ترسش را درک کند، توانایی و شجاعت او را برای روبه‌رو شدن با موقعیت مورد نظر بالا می‌برد. می‌توانید چنین چیزی بگویید: «دیدن این‌که یه سرنگ با نوک دراز قراره وارد بدنمون بشه، میتونه ترسناک باشه. به خصوص وقتی که تصوری هم از مقدار دردش نداری.»

مرحله سه

سپس بگویید چه‌قدر خوشحال هستید که در مورد این موضوع باهم صحبت می‌کنید؛ چون ترس او مسئله‌ی مهمی است.

مرحله چهار

در گام چهارم، روی راهکارهایی برای حل مسئله تمرکز کنید و اجازه دهید کودک هم در پیدا کردن راه‌حل همکاری داشته باشد. استفاده از عباراتی مثل «من فکر می‌کنم» و «دارم به این فکر می‌کنم» و کمی مکث کردن به کودک اجازه می‌دهد فرصتی برای بارش فکری داشته باشد.

به عنوان مثال: «دارم به این فکر می‌کنم که می‌تونیم حین تزریق سوزن باهم دیگه شعر بخونیم یا اگه دیدی سوزشش زیاد شد دستم رو فشار بدی.»

مرحله پنج

مانترا بسازید! برای بچه‌هایی که با اضطراب و ترس کشمکش دارند، مانترا می‌تواند برای لحظه‌ی غلبه‌ی ترس مفید باشد. مانتراها عباراتی هستند که با صدای بلند یا با صدای درونی بیان می‌شوند تا تمرکز را از منبع ترس و پریشانی، به سمت یک عبارت آرام‌کننده ببرند.

به عنوان مثال: «اشکالی نداره بترسم؛ از پسش بر میام.» ، «من امنیت دارم؛ مامانم پیشمه.» از خود کودک برای انتخاب مانترا کمک بگیرید و او را تشویق کنید در لحظه‌ی ترسِ زیاد، آن را با خودش تکرار کند.

مرحله شش

مرحله‌ی آخر، تعریف کردن داستانی در مورد ترس خودتان و شیوه‌ای که با آن سازگار شدید، است.

به عنوان مثال: «یادم می‌یاد وقتی کوچیک بودم از دندون‌پزشکی خیلی می‌ترسیدم؛ وسیله‌هاش و صدای دستگاه‌هاش برام ترسناک بود. هنوزم یادمه که چه حس بدی داشتم و چه‌جوری دلم پیچ می‌خورد. اما بعد با مامانم کتاب داستان‌هایی در مورد دندون‌پزشکی خوندم و این‌که چطوری دندون‌های خراب رو درست می‌کنن. دفعه‌ی بعدی که قرار شد برم دندون‌پزشکی، اول چندتا نفس عمیق کشیدم و با خودم یه عروسک بردم تا موقعی که ترسم بزرگ شد فشارش بدم.»

5ـ راهکارهایی برای حین تزریق

راهکارهایی برای کاهش ترس از آمپول در کودکان حین تزریق

راه‌حل‌هایی هم وجود دارند که برای لحظه‌ی تزریق، کمک‌کننده هستند و ترس کودک را کاهش می‌دهند. مثلاً:

  • اگر تزریق باید در دست انجام شود، کودک را روی پای خود بنشانید یا وقتی روی تخت دراز کشیده است، دستش را بگیرید.
  • چهره‌ی آرام و مطمئنی داشته باشید تا این آرامش به کودک هم منتقل شود (اگر با صورتی نگران و غم‌زده به او نگاه کنید، قالب تهی می‌کند!).
  • با مشورت با پزشک، از کرم بی‌حسی موضعی استفاده کنید؛ کرم لیدوکائین سطح پوست را کمی بی‌حس می‌کند و حتی می‌تواند برای کاهش ترس از آمپول در کودکان اثر تلقینی داشته باشد.
  • به کودک بگویید حین تزریق دست شما یا عروسکش را فشار دهد تا ترسش تخلیه شود (حتی می‌توانید از داستان خلاقانه‌ای کمک بگیرید؛ مثلاً «سوزش آمپول وارد بدنت میشه و تو با فشار دادن عروسک اون رو خالی میکنی.»)
  • از کودک بخواهید حین آمپول زدن نفس عمیق بکشد و روی پر و خالی شدن ریه‌هایش تمرکز کند.
  • اگر کودک گریه می‌کند، او را سرزنش نکنید؛ بلکه بگویید: «گریه کردن اشکالی نداره؛ من اینجا کنارتم.»
  • می‌توانید از انیمیشن مورد علاقه‌ی کودک هم برای پرت کردن حواس او موقع تزریق استفاده کنید.

6ـ قرار دادن یک برنامه‌ی جذاب برای بعد از تزریق

به عنوان آخرین راه‌حل، می‌توانید در مورد فعالیت جذابی که بعد از آمپول زدن قرار است داشته باشید، گفتگو کنید. مثلاً رفتن به پارک، خریدن اسباب‌بازی یا خوردنِ بستنی. نکته‌ی مهم این است که نگویید اگر گریه نکنی و آمپول بزنی برایت اسباب‌بازی می‌خرم!

این رفتار نوعی رشوه دادن محسوب می‌شود و عادت بدی در کودک ایجاد می‌کند. برنامه‌ی مورد نظر را به عنوان یک گزاره‌ی خبری و فعالیتی که تصمیم داشته‌اید بعد از دکتر انجام دهید، بیان کنید. مثلاً «بعد از این‌که آمپول زدی، با بابا می‌ریم بستنی می‌خوریم.»

راه‌حل‌های مناسب برای هر رده سنی

در هر رده‌ی سنی راهکارهایی هستند که بیش‌تر جواب می‌دهند؛ چون با سطح رشد ذهنی و روانی کودک تناسب دارند. مثلاً:

کودکان نوپا (۱ تا ۳ سال)

در این بازه‌ی سنی، کودک مفهوم آمپول زدن را نمی‌داند و دلیل بی‌قراری او، کم‌تر به سوزش آمپول بر می‌گردد؛ بلکه بیش‌تر به ترس از غریبه یا جدایی از والد مربوط است. پس بودن در کنار کودک یا در آغوش گرفتن او حین تزریق، اهمیت زیادی دارد. استفاده از فعالیت‌های جذاب مثل درست کردن حباب با حباب‌ساز، آواز خواندن، پخش کردن انیمیشن و گفتن جملاتی مثل «یه نیش کوچولو! بعد تمومه.» برای بازه‌ی سنی ۱ تا ۳ سال مناسب‌تر است.

کودکان پیش‌دبستانی (۳ تا ۶ سال)

دلیل ترس کودکان در بازه‌ی سنی پیش‌دبستانی

در این بازه‌ی سنی، تخیل فعال شده است و ترس کودک بیش‌تر به تنبیه شدن (یعنی واکنش نامناسب از سمت والد) و دیدن سوزن و نوک تیز آن مربوط می‌شود. ایجاد آمادگی ذهنی از قبل با نقاشی و کتاب داستان، توضیح ساده و صادقانه، استفاده از کرم موضعی یا تشویق کودک به نفس عمیق کشیدن، اثربخشی زیادی دارد.

کودکان دبستانی (۶ تا ۱۲ سال)

در این سن، کودک منطقی شده است و بیش‌تر همکاری می‌کند؛ علت ترس از آمپول در کودکان در این بازه‌ی سنی، بیش‌تر به درد یا حس کنترل نداشتن بر می‌گردد. گفتگو کردن در مورد دلیل آمپول زدن، مشارکت دادن او در تصمیم‌گیری (مثلاً این‌که روی کدام دستش آمپول بزنند یا انتخاب کاری که بعد از دکتر دوست دارد انجام دهد.)، استفاده از تکنیک‌های آرام‌سازی (مثل تنفس عمیق و شمارش) و ایجاد حواس‌پرتی با هدفون یا ویدئو برای این سنین مفید است.

اشتباهات رایج والدین و افزایش ترس کودک!

رایج‌ترین اشتباهات والدین در برابر ترس از آمپول در کودکان، شامل موارد زیر است:

  • دروغ گفتن یا کم‌اهمیت جلوه دادن درد؛ گفتن جملاتی مثل «اصلاً درد نداره» یا «هیچی نمی‌فهمی.». این کار اعتماد کودک به شما را از بین می‌برد. به جای آن، صادقانه بگویید که کمی درد دارد اما زود تمام می‌شود و شما کنارش هستید.
  • تهدید کردن و ترساندن کودک! جملاتی مثل «اگه دستت رو تکون بدی سوزن می‌شکنه!» یا «اگه گریه کنی آقای دکتر دعوات می‌کنه!». این رفتار ترس کودک را افزایش می‌دهد و حتی ترس را برای بلندمدت در او نهادینه می‌کند! همدلی و اطمینان‌بخشی را جایگزین کنید.
  • رشوه دادن در لحظه؛ مثلاً «اگه گریه نکنی بهت شکلات می‌دم.» یا «گریه نکن تا برات فیلم بذارم.». این جملات، ترس و نگرانی کودک را سرکوب می‌کند (به جای آن‌که احساسات تعدیل شود.). در مورد راهکارها از قبل باهم توافق کنید و آن را پاداشی برای گریه نکردن در نظر نگیرید.
  • سرزنش کردن یا مقایسه کردن؛ یعنی گفتن جملاتی مثل «بسه دیگه. گریه کردی زشت شدی!» یا «بچه‌های دیگه رو ببین گریه نمی‌کنن.». جملات این‌چنینی احساس شرم و بی‌ارزشی در کودک ایجاد می‌کند و او را در ترس شدیدش تنها می‌گذارد.
  • غافلگیر کردن کودک! یعنی ناگهانی و بدون هیچ توضیحی آمپول زدن. این رفتار حس ترس و بی‌اعتمادی را در او ایجاد می‌کند. به جای آن، حداقل چند دقیقه برای توضیح دادن و ایجاد آمادگی زمان بگذارید.
  • آماده‌سازی بیش‌از حد؛ اگر از آن‌ور بام بیوفتید و از مدت‌ها قبل در مورد این موضوع با کودک صحبت کنید، کودک با زبان بی‌زبانی دریافت می‌کند که آمپول زدن یک مسئله‌ی ترسناک است و مامان اضطراب دارد. بازی‌ها و ایجاد آمادگی ذهنی را در حد تعادل و نزدیک به روز تزریق انجام دهید.
  • مضطرب بودن والد؛ صورت مضطرب و ترسیده‌ی والد یا گفتن جملاتی مثل «خدایا چه‌قدر سخته!» یا «الهی برات بمیرم که درد داری.» این رفتارها بیش‌تر از هر عامل دیگری اضطراب کودک را بالا می‌برد. قبل از هر راهکاری، لازم است خودتان اضطرابتان را تنظیم کنید.

اثر اضطراب والد روی کودک

  • مهار کردن شدید کودک؛ مثلاً گرفتن دست و پای کودک یا به زور او را نگه داشتن. این رفتارها حس ترس و عدم کنترل را در کودک چندین برابر می‌کند.

می‌توان گفت اصلی‌ترین اشتباه والدین، تلاش برای تغییر رفتار کودک است، به جای کمک کردن به تنظیم احساسات او. احساساتی که سرکوب می‌شوند، از بین نمی‌روند؛ بلکه در موقعیت دیگری مجدداً بیرون می‌ریزند. (البته این‌ها نکات ظریفی از مهارت‌های فرزندپروری هستند.)

چه زمانی لازم است به روانشناس مراجعه کنیم؟

اگر علائم گفته شده در بخش اول (یعنی علائم تریپانوفوبیا) را مشاهده می‌کنید، لازم است از فرد متخصص کمک بگیرید؛ چون در این شرایط، ترس کودک با محرک تناسب ندارد و می‌تواند دلایل عمیق‌تری داشته باشد. همچنین اگر راهکارهای گفته شده را انجام دادید و جواب نگرفتید و فرزندتان همچنان مقاومت زیادی در برابر آمپول زدن دارد، کمک گرفتن از روانشناس می‌تواند مفید باشد.

سوالات متداول

رایج‌ترین سوالات مربوط به ترس از آمپول در کودکان عبارتند از:

1ـ آيا به فرزندم بگویم آمپول درد دارد؟

درست است که جمله‌ی «اصلاُ درد نداره.»، می‌تواند در آن لحظه کودک را به همکاری کردن متقاعد کند، اما وقتی درد آمپول را متوجه شود، بیش‌تر واکنش نشان می‌دهد و از همه مهم‌تر (!) اعتمادش را به شما از دست می‌دهد. پس صادقانه بگویید که: «کمی سوزش یا فشار احساس می‌کنی. اما زیاد طول نمی‌کشه و من کنارتم.»

2ـ چطور می‌توانم درد ناشی از آمپول را برای کودکم کم‌تر کنم؟

همان‌طور که در بخش راهکارها گفتیم، می‌توانید از کرم بی‌حسی استفاده کنید. کارهایی که حواس کودک را پرت می‌کنند هم بسیار مفید هستند؛ مثلاً فیلم دیدن روی گوشی، کتاب خواندن یا دادن یک توپ کوچک به او.

3ـ اگر فرزندم خیلی گریه و مقاومت کرد چکار کنم؟

قبل از هرچیزی لازم است آرامش را به بدن خودتان برگردانید. اگر مضطرب باشید، نمی‌توانید برای آرام کردن کودکتان کاری بکنید؛ چون کودکان اضطراب و بی‌قراری والد را حس می‌کنند و بیش‌تر مضطرب می‌شوند. سپس به کودک اجازه دهید گریه کند و بگویید اشکالی ندارد که ترسیده است اما باید بی‌حرکت بماند. در قدم بعدی او را محکم و با آرامش نگه دارید و کودک را تشویق کنید همراه با شما نفس عمیق بکشد.

گاهی شاید پرستار یا کادر درمان هم تجربه‌هایی در این زمینه داشته باشند؛ می‌توانید از آن‌ها هم کمک بخواهید.

4ـ آیا باید از قبل به کودک بگویم که قرار است آمپول بزند؟

بله؛ اما نه از هفته‌ها قبل! چون این کار اضطراب کودک را بیش‌تر می‌کند. برای کودکان کوچک‌تر می‌توانید ۱ تا ۲ روز قبل یا حتی صبحِ روز مراجعه این آمادگی را ایجاد کنید (با راهکارهایی که گفتیم؛ مثلاً توضیح دادن با قصه یا نقاشی.)

5ـ آیا باید به فرزندم جایزه بدهم؟

این‌که تجربه‌ی سختی مثل آمپول زدن با یک تجربه‌ی جذاب پیوند بخورد، می‌تواند تلخی آن را کم‌تر کند؛ منتهی نباید به عنوان رشوه‌ای برای آمپول زدن و گریه نکردن باشد! به کودک بگویید بعد از آمپول زدن قرار است به گردش بروید و او می‌تواند (به عنوان مثال) بین بستنی خوردن، پارک رفتن یا اسباب‌بازی خریدن یک گزینه را انتخاب کند.

کلام آخر

به پایان مقاله‌ی ترس از آمپول در کودکان رسیدیم؛ به عنوان نکته‌ی پایانی باید بگوییم، هر راهکاری که احساسات فرزند را در آن لحظات سرکوب کند، در بلندمدت نتایج خوبی ندارد. مهم‌ترین اصل، همدلی با احساسات کودک و پیدا کردن راهی برای کمک به او در تنظیم ترس یا اضطراب است.

شما در این زمینه با چه چالش‌هایی درگیر هستید؟ نظرات و تجربیات خود را با ما به اشتراک بگذارید.

 

منابع:

 

 

Hidden
نظرات شما

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Array